مطالعه روایات مجعول و اسرائیلیات در آثار عطّار نیشابوری

قسمتی از متن پایان نامه :

 

ـ گندم (نام درخت ممنوعه)

عطّار در ضمن حکايت گندم خوردن آدم(ع) بهره‌برداري عرفاني مي‌‌کند و به نوجويي او تصریح مي‌کند:

بود آدم را دلي کهنه ز سير
کهنه‌ها ‌‌جمله به يک گندم فروخت
در فروغ عشق زیرا ناچيز شـد

  از براي نو به گندم گردید دلير
هر چه بودش جمله در گندم بسوخت
کهنـه و نو رفت و او هم نيز گردید

منطق‌الطير، ص 364

***

جان آدم نيز سرّ فقر سوخت

  هشت جنّت را به يک گندم فروخت

مصيبت‌نامه، ص 399

***

چو آدم مرغ جان را داد دانه
ولي آدم اگر گندم نخوردي

  بيفتاد از بهشت جـاودانه
همي مردم بجز مردم نخوردي

الهي‌نامه، ص 204

گاه آدم را به خاطر گناهش ـ گويي از سر عشق بوده ـ مي‌‌ستايد:

زهي آدم که ذوق عشق دريافت   بر آن گندم ز ملک خلد سر تافت

الهي‌نامه، ص 306

***

از عصايي سنگ را زمزم کند   گندمي تخم عصي آدم کند

مصيبت‌نامه، ص 120

***

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     
آن چه آدم را ز گندم اوفتاد

 

عقل را از نفس مردم افتاد

همان، ص 359

***

بهشت آدم به دو گندم بدادست

  تو هم بفروش اگر کارت افتادست

اسرارنامه، ص 125

***

اگر آدم نخوردي گندمي را
به سيصد سال آدم مانده غمناک
پدر او بود و اصل او بود ما را
چو او را گندمي بي صد بلا نيست

  کجا بودي جوي غم مردمي را
زبهر گندمي خون ريخت بر خاک
به يک گندم هدف گردید صد بلا را
ترا هم لقمه‌اي بي غم روا نيست

اسرارنامه، ص 180

***

که آدم هشت جنّت، جمله پر نور   به دو گندم بداد، از پيش من دور

همان، 147

عطّار در تذکرةالاولياء تأويل ديگري از آيه پذيرفته می باشد: «[ابوعطا] گفت: زیرا آوازه و عَصي آدم برآمد، جمله چيزها بر آدم بگريستند مگر سيم و زر، حق تعالي به ايشان وحي نمود که: چرا بر آدم نگريستيد؟ گفتند: ما بر کسي که بر تو عاصي گردد نگرييم! حق تعالي فرمود که به عزّت و جلال من که قيمت همه چيز به شما عیان کنم و فرزند آدم را خادم شما گردانم.»(تذکرةالاولياء، ص431)

از قول ابوالقاسم نصرآبادي مي‌‌گويد: «و گفت: به صفت آدم ـ عليه‌السلام ـ خبر دادند، گفتند: و عَصي آدم و زیرا به فضل خويش خبر دادند، گفتند: ثُمَّ اجْتَبَاهُ رَبُّهُ فَتَابَ عَلَيْهِ وَهَدَى.

 

ـ تحلیل نهایی

داستان خلقت آدم و حوّا و تأثیر ابلیس، از گسترده‌ترین داستان‌های قابل بحث در متون تاریخی، تفسیری و مذهبی بوده و اسرائیلیات زیادی وارد آن شده که سرچشمه‌ی اصلی آن‌ها را بایستی در متون کتب مقدّس و راویان و قصّاصان روایات مجعول و اسرائیلیات جست.

در موضوع خلقت آدم، آفرینش، خلقت حوا و فرزندان آن‌ها و خطای آن دو به وسوسه‌ی شیطان، جعلیّات فراوان وارد شده و البته عطّار نیشابوری به نسبت ادیبان هم دوره و قبل از خود، کمتر از اسرائیلیات بهره گیری کرده می باشد، هر چند که تمثیل و حکایات و قصه‌گویی از مهم‌ترین ترفندهای ادبی وی بوده و تسلیم باورهای به تمامی خرافی جامعه‌ی خویش نبوده می باشد مانند تحقیر حوّا و سرزنش زن به گونه کلی و خرافات هابیل و قابیل و خلقت آدم.

 


سوالات یا اهداف این پایان نامه :

جهت بازشناسي و استخراج تأثيرات اسرائيليات و روايات مجعول، به کليه‌‌ي آثار عطّار توجه گردید تا تحقيق از جامعيت برخوردار بوده و در نهايت به نتيجه‌‌گيري متقن و برآوردي جامع و مانع دست يافته گردد.

دانلود رایگان فایل دموی این پایان نامه (فقط حاوی ده صفحه از صفحات پایان نامه با فرمت ورد)

 پایان نامه مطالعه روایات مجعول و اسرائیلیات در آثار عطّار نیشابوری

دانلود رایگان فایل دموی این پایان نامه (فقط حاوی ده صفحه از صفحات پایان نامه با فرمت PDF)

 پایان نامه مطالعه روایات مجعول و اسرائیلیات در آثار عطّار نیشابوری

از لینک پایین صفحه ، خرید و دانلود آنی فایل متن کامل با فرمت ورد می توانید به لینک پایین صفحه مراجعه نمایید: