مطالعه بازتاب توکّل و رضا در متون نثر عرفانی قرن چهار تا هشت هجری

تکه ای از متن پایان نامه :

فصل دوم- (بنیاد نظری: توکّل و رضا)

2-1 مقدمه

از ارکان ایمان و یکی از مراحل سیرالی الله  «توکّل» می باشد. در بسیاری از آیات قرآن کریم و روایات و سرگذشت انبیا،اوّلیا، صالحان، در کتب علمای اخلاق و ارباب؛ روی مسأله توکّل به عنوان یک فضیلت مهم اخلاقی؛ که بدون آن نمی توان به مقام قرب الهی رسید، یاد و تأکید کرده اند. مطالبی از مبانی عرفان، مقام، حال به عنوان مقدمه ذکر گردیده می باشد تا معنا و مفاهیم «توکّل» و«رضا»برای اهل پژوهش از دیدگاه عرفان روشن تر گردد.فصل دوم  به دلیل زیاد بودن مطالب، به دو بخش  «توکّل» و «رضا» تقسیم شده می باشد.در بخش «توکّل» نمونه هایی ازتعریف لغوی و اصطلاحی و  متون تفسیری، حقیقت «توکّل» در قرآن، اوصاف اهل «توکّل»…درمتون نثر عرفانی دیگر، نویسندگان پرداخته ایم .عیان می باشد این اصطلاح با دید وسیع تری در آثار آنها نیز حائز اهمیّت می باشد.«رضا» نیزیکی از درجات و مقامات والای معنوی می باشد .مانند «توکل» در علم اخلاق دارای جایگاه ویژه ای می باشد.در این بخش از فصل دوم نیزبه اصطلاح«رضا» از نظر تعریف لغوی و اصطلاحی،مقام،انواع،حقیقت،در قرآن و … پرداخته ایم.اصطلاح«رضا» با« توکّل» تفاوت دارد.آن رااز «توکل» عالی تر می دانند.زیرا اهل توکّل طالب خیر و صلاح خویش می باشند.خداوند را در به دست آوردن خیر و صلاح وکیل خویش قرار می دهند.امّا راضی، در به دست آوردن خیر و صلاح خود را فانی خدا می کند.برای خود هیچ اختیاری ندارد. چنان چه از بعضی اهل سلوک می پرسند چه که خواسته ای  دارد؟ رسیدن به مقام «رضا» خواسته او می باشد.

2-1-1تعریف لغوی و اصطلاحی عرفان

کلمه عارف را در معنی فاضل تر و عالی تر از لفظ درویش و صوفی استعمال کرده اند. در کتاب اسرارالتوحید آمده: «خواجه امام مظفّر فوقانی به شیخ ابو سعید ابوالخیر گفت که صوفی می باشد نگویم، درویشت هم نگویم بلکه عارفت گویم به کمال. شیخ ابوسعید گفت: آن بود که گوی.(عطار/1387: 496،497)

 مفهوم خاص «عارف » کسی که  حقایق  اشیا را به طریق کشف و شهود چنان که هست ببیند و بداند و متوغّل در امور الهی باشد.به بیانی دیگر عارف کسی می باشد که هم دارای دین و مذهب باشد و هم اهل ریاضت و کشف و شهود، به طوری که از مقام علم الیقین به مرتبه عین الیقین و حق

از لینک پایین صفحه ، خرید و دانلود آنی فایل متن کامل با فرمت ورد می توانید به لینک پایین صفحه مراجعه نمایید:

 دانلود از لینک پایین صفحه

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید