مطالعه بازتاب توکّل و رضا در متون نثر عرفانی قرن چهار تا هشت هجری

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید                     

تکه ای از متن پایان نامه :

کند، به این شکل که زیرا در آغاز به بشر  وجود داده اند، سپس آگاهی، سپس قدرت، و بعد اراده (زیرا که در آغاز مدتی موجود بود به صورت سلاله و نطفه، علقه، مضغه، عظام و لحم تا این که بعد از آن،زنده و خبردار گردید. سپس مدتی زنده بود.) تا نیروی حرکت در او ظهر نمود و مدتی متحرک بود تا نیروی تشخیص مفید از مضردر او پدیدار گردید و خواهان مفید و دوری کننده از مضر گشت».(طوسی/1374: 63،64) در اصطلاح قرآنی، تفویض به معنای برگرداندن و واگذاری کارها به خداوند متعال می باشد. در نتیجه تفویض با توکّل و تسلیم معنای نذدیک به هم دارند. آن چیز که سبب تفاوت می باشد، اعتبارهای مختلف می باشد؛ یعنی به این اعتبار که بنده آن چیز که را که به ظاهر، منسوب به خودش بوده، به خدا برگرداند و خود را از همه امور بر کنار بداند و هیچ کاری را به خود برنگرداند. چنین حالتی را تفویض می گویند. اما توکّل نامیدن به این اعتبار می باشد که بنده پروردگار متعال را به عنوان وکیل خود می گیرد تا هر تصرفی که خواست، در کار های او انجام دهد. نامیدن این مقام به تسلیم هم به این اعتبار می باشد که بنده خاضع تسلیم محض در برابر هر اراده ای می باشد که خدای سبحان در باره اش بکند، و هر کاری را که از او بخواهد اطاعت می کند. پس تفویض، توکّل و تسلیم مقامات سه گانه عبودیت هستند. در سلسله مراتب، توکّل از همه پایین تر و سطحی تر می باشد و از آن دقیق تر و بلاتر تفویض و دقیق تر و مهم تر از آن تسلیم می باشد.(طباطبایی/1374: 334)

2-1-7 توکّل در قرآن

در قرآن و تفاسیر، مصدر توکّل در قرآن نیامده، امّا مشتقات واژه های هم ریشه با آن هفتادبار، مرتبط با مضامین گوناگون، به کار رفته می باشد. نسبت میان توکّل و ایمان را می توان مهم ترین مضمونی دانست که در قرآن در باره توکّل آمده می باشد. تکرار عبارت «وَ عَلَی اللهِ فَلْیَتوکّل الْمُؤمِنُونَ» درسوره های متعدد (آل عمران/122،160)، (مائده/11)، (توبه/51)، (ابراهیم/11)، (تغابن/13)، (مجادله/10) حاکی از اهمیّت این نسبت می باشد و  زیرا وی را یقین باشد که خدای تعالی از او داناتر می باشد، و تواناتر، با او واگذارد تا چنانکه تقدیر اوست آن کار را می سازد، و به آن چیز که او تقدیر کند و کرده باشد، خرسند و راضی باشد، «وَمَن يَتَوَكَّل عَلَى اللَّهِ فَهُوَ حَسبُهُ  إِنَّ اللَّهَ بالِغُ أَمرِهِ»(الطلاق/65،3) هر کس به خداوند توکّل کند، او برای او کافی می باشد.«وَ توکّل عَلَی اللهِ وَ کَفی بِاللهِ وَکیلاً»(نساء/ 81)، (احزاب/ 48) به خدا توکّل کن که خدا در وکالت، بس و کافی می باشد. الَیْسَ اللهُ بِکافٍ عَبْدَهُ(زمر/36) آیا خداوند برای پایان او خود را پیروز و فاتح

از لینک پایین صفحه ، خرید و دانلود آنی فایل متن کامل با فرمت ورد می توانید به لینک پایین صفحه مراجعه نمایید:

 دانلود از لینک پایین صفحه